Doğrudan Temin 2026 Limitleri: 22/d Nedir, Nasıl Uygulanır?

Kamu idareleri, belirli bir parasal sınırın altındaki mal, hizmet ve yapım işi ihtiyaçlarını 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 22 nci maddesinin (d) bendi kapsamında ihaleye çıkmadan, doğrudan temin usulüyle karşılayabilir. Bu limit her yıl Türkiye İstatistik Kurumu'nun açıkladığı Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) değişim oranına göre güncellenir ve Resmî Gazete'de tebliğ olarak yayımlanır.

2026 yılı güncellemesiyle limit ilk defa 1 milyon TL sınırını geçti. Bu yazıda güncel limitleri, doğrudan temin ile ihale arasındaki farkı, 22/d sürecinin adımlarını ve idarelerin sık yaptığı hataları 4734 sayılı Kanun çerçevesinde ele alıyoruz.

Doğrudan Temin Nedir?

Doğrudan temin, 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesinde sayılan hallerde idarenin ihtiyacını ilan yapmadan, teminat almadan ve ihale komisyonu kurmadan karşılayabildiği bir temin yöntemidir. Kanunun 22 nci maddesinin son fıkrası bu usulü açıkça "bu Kanunun 5 inci maddesindeki temel ilkeler doğrultusunda, idarece belirlenecek fiyat araştırması usul ve esaslarına göre ihtiyaçların temin edilebileceği" bir yöntem olarak tanımlar.

Kanunun 22. maddesi doğrudan temine başvurulabilecek dokuz ayrı hali (a bendinden ı bendine kadar) sayar. Bunlardan bazıları teknik zorunluluğa dayanır — tek kaynaktan temin, özel hak sahipliği, mevcut sistemle uyum ve standardizasyon gibi. Diğerleri taşınmaz mal alımı, süreli yayın abonelikleri veya millî savunma ve istihbarat alanındaki özel ihtiyaçlar gibi dar kapsamlı istisnaları düzenler. Bu yazının konusu olan (d) bendi ise farklı çalışır: burada temin nedeni işin niteliği değil, tutarın belirli bir parasal limitin altında kalmasıdır — ve pratikte idarelerin en sık başvurduğu bent budur.

2026 Yılı Doğrudan Temin (22/d) Limitleri

Parasal limitler her yıl 1 Şubat'ta güncellenir ve bir sonraki yılın 31 Ocak'ına kadar geçerli kalır. 22 Ocak 2026 tarihli, 33145 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2026/1 sayılı Kamu İhale Tebliği'ne göre 2026 dönemi limitleri şöyledir:

İdare Türü	2025 Dönemi Limiti	2026 Dönemi Limiti (01.02.2026 - 31.01.2027)
Büyükşehir belediyesi sınırları içindeki idareler	800.366 TL	1.021.827 TL
Diğer idareler	266.618 TL	340.391 TL

Artış oranı, TÜİK'in açıkladığı 2025 yılı Aralık ayı Yİ-ÜFE yıllık değişim oranı olan %27,67 baz alınarak hesaplanmıştır. Büyükşehir sınırları içindeki idareler için limitin 1 milyon TL barajını aşması, 22/d kapsamında yapılabilecek alımların hacmini önceki yıllara göre belirgin biçimde genişletti.

Bu tutarlar KDV dahil toplam bedeli ifade eder ve her bir alım için ayrı ayrı değerlendirilir; aynı ihtiyacın parçalara bölünerek limitin altında tutulması Kanunun 5 inci maddesindeki temel ilkelere aykırıdır ve idareyi denetim riskiyle karşı karşıya bırakır.

Doğrudan Temin ile İhale Arasındaki Fark

Doğrudan temin, 4734 sayılı Kanunun ihale usulleri arasında sayılmaz; açık ihale, belli istekliler arasında ihale ve pazarlık usulünden ayrı, kendine özgü bir temin yöntemidir. Temel farklar şunlardır:

• İlan: İhalede zorunlu; doğrudan temin usulünde yoktur.
• Teminat: İhalede geçici ve kesin teminat alınır; doğrudan teminde idarenin takdirine bağlıdır, genellikle alınmaz.
• İhale komisyonu: İhalede zorunludur; doğrudan teminde yerini, ihale yetkilisince görevlendirilen bir veya birden fazla kişi alır.
• Sözleşme: İhalede zorunludur; doğrudan teminde idarenin gerekli görmesi halinde düzenlenir, çoğu küçük alımda fatura yeterli kabul edilir.
• Süre: Doğrudan temin, ihale sürecinin ilan, itirazen şikâyet ve sözleşmeye davet aşamalarını içermediği için çok daha hızlı sonuçlanır.

Bu farklar doğrudan temini "küçük ve acil ihtiyaçlar için hızlı bir yol" haline getirir; ancak hız, denetimsizlik anlamına gelmez — sürecin kendi içinde ayrı bir belgelendirme ve fiyat araştırması disiplini vardır.

22/d Sürecinin Adımları

Doğrudan temin ilan ve komisyon gerektirmese de belirli iş ve işlem basamaklarına bağlıdır. Süreç genel olarak şu sırayı izler:

1. Onay belgesi düzenlenmesi: İhale yetkilisi, alımın niteliğini, tahmini bedelini ve dayanağı olan bendi (22/d) belirten onay belgesini imzalar. Günlük ve küçük ölçekli alımlar için tek tek değil, genel bir onay belgesi de düzenlenebilir.
2. Görevlendirme: İhale yetkilisi, piyasa fiyat araştırmasını yapacak bir veya birden fazla kişiyi görevlendirir.
3. Piyasa fiyat araştırması: Görevlendirilen kişi, firmalardan yazılı, e-posta veya faks yoluyla fiyat teklifi ister ya da e-ticaret/firma web sitelerindeki güncel fiyatları belgeleyerek araştırmayı tutanağa bağlar.
4. Yasaklılık teyidi: Alım yapılacak gerçek veya tüzel kişinin EKAP üzerinden ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı kontrol edilir; bu teyit 22/d kapsamında da zorunludur.
5. Sözleşme (gerekiyorsa): İdare gerekli görürse yazılı sözleşme düzenler; çoğu küçük alımda fatura ve teslim tutanağı yeterli kabul edilir.
6. Muayene ve kabul: Teslim edilen mal, hizmet veya yapım işi, ilgili muayene-kabul komisyonu veya görevlisi tarafından kontrol edilip tutanağa bağlanır.
7. Ödeme: Onay belgesi, piyasa fiyat araştırması tutanağı, varsa sözleşme, fatura ve muayene-kabul tutanağı bir araya getirilerek ödeme gerçekleştirilir.

Bu basamaklardan herhangi birinin eksik veya usulüne uygun olmayan biçimde tutulması, sayıştay denetiminde veya idari incelemede en sık karşılaşılan bulgu türüdür — çünkü doğrudan temin ilan ve itiraz aşamaları olmadığı için tek denetim noktası bu belgelerdir.

Yapım İşlerinde Piyasa Fiyat Araştırması

Yapım işi niteliğindeki doğrudan temin alımlarında piyasa fiyat araştırması, mal ve hizmet alımlarından farklı bir usule tabidir. Bu alımlarda fiyat araştırması, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nde yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin belirlenen esas ve usullere göre yapılmak zorundadır. Yani görevlendirilen kişi yalnızca üç firmadan fiyat teklifi toplamakla yetinemez; iş kalemlerini tanımlayıp birim fiyat analizleriyle veya piyasa rayiçleriyle desteklenmiş bir yaklaşık maliyet hesabı ortaya koymalıdır.

Bu ayrım, yapım işlerinde doğrudan temin kararının mal/hizmet alımına göre daha fazla teknik hazırlık gerektirdiği anlamına gelir; özellikle 1 milyon TL'ye yaklaşan büyükşehir limitinde, küçük tadilat veya onarım işleri artık ciddi bir bütçe ve doğru bir maliyet hesabı gerektirebilir.

Doğrudan Temin İçin Gerekli Belgeler

• İhale yetkilisi onayı (onay belgesi)
• Piyasa fiyat araştırması tutanağı (ve varsa toplanan fiyat teklifleri)
• Görevlendirme yazısı
• Yasaklılık teyit çıktısı (EKAP)
• Sözleşme (idare gerekli görmüşse)
• Fatura
• Muayene-kabul komisyonu tutanağı

Sık Yapılan Hatalar

Uygulamada idareleri ve tedarikçileri en çok zorlayan noktalar şunlardır:

• İhtiyacın parçalara bölünmesi: Aynı işin veya malzemenin ayrı onay belgeleriyle limit altında tutulacak şekilde bölünmesi, Kanunun temel ilkelerine aykırıdır ve idareyi ihale usulüne başvurmaktan kaçınmakla itham edilebilir hale getirir.
• Yetersiz fiyat araştırması: Tek bir firmadan alınan teklifle yetinilmesi veya araştırmanın tutanağa bağlanmaması, ödeme aşamasında veya denetimde eksiklik olarak değerlendirilir.
• Yasaklılık teyidinin atlanması: Küçük tutarlı alımlarda bu adım bazen ihmal edilir; oysa 22/d kapsamında da zorunludur.
• Yapım işlerinde basit fiyat karşılaştırması: Yaklaşık maliyet usulüne göre hesaplanması gereken yapım işi bedelinin, mal alımındaki gibi üç teklif karşılaştırmasıyla belirlenmeye çalışılması.

Sıkça Sorulan Sorular

2026 yılında doğrudan temin limiti ne kadar?

1 Şubat 2026 - 31 Ocak 2027 döneminde büyükşehir belediyesi sınırları içindeki idareler için 1.021.827 TL, diğer idareler için 340.391 TL'dir. Bu tutarlar 22 Ocak 2026 tarihli 2026/1 sayılı Kamu İhale Tebliği ile belirlenmiştir.

Doğrudan temin bir ihale usulü müdür?

Hayır. Doğrudan temin, 4734 sayılı Kanunun ihale usulleri (açık ihale, belli istekliler arasında ihale, pazarlık usulü) arasında sayılmaz; ilan ve ihale komisyonu gerektirmeyen, kendine özgü bir temin yöntemidir.

Alım tutarı limitin üzerine çıkarsa ne olur?

İhtiyacın tahmini bedeli 22/d limitini aşıyorsa idare, alımı ihale usullerinden biriyle (genellikle açık ihale veya pazarlık usulü) gerçekleştirmek zorundadır. İhtiyacın parçalara bölünerek limitin altında tutulması Kanunun temel ilkelerine aykırıdır.

Doğrudan temin ile kaç firmadan teklif alınmalıdır?

Kanun ve tebliğler sabit bir sayı belirtmez; ancak piyasa fiyat araştırmasının gerçek rekabeti yansıtması beklenir. Uygulamada görevlendirilen kişi genellikle birden fazla firmadan yazılı teklif toplar ve bunu tutanağa bağlar; tek teklifle yetinilmesi denetimde eleştiri konusu olabilir.

22/d kapsamında yasaklılık teyidi zorunlu mudur?

Evet. Alım yapılacak gerçek veya tüzel kişinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının EKAP üzerinden teyit edilmesi, doğrudan temin dahil tüm 22. madde kapsamındaki alımlarda zorunludur.

İlgili Rehberler

• 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu: Yüklenici İçin Rehber — Kanunun genel yapısı ve ihale usulleri.
• Yaklaşık Maliyet Hesaplama: Yöntemler ve Dikkat Edilecekler — Yapım işlerinde fiyat araştırmasının dayandığı yöntem.
• EKAP Nedir? Kayıt, E-İhale ve E-Teklif Rehberi — Yasaklılık teyidi ve e-ihale altyapısı.
• Aşırı Düşük Teklif Sorgulaması: Savunma Rehberi — İhale usulündeki teklif değerlendirme süreci.